ไส้กรอก แฮม หมูสวรรค์ เป็นอาหารแปรรูปที่หลายคนกินเป็นประจำ แต่ผลเฝ้าระวังย้อนหลัง 3 ปีพบสารกันบูดในเนื้อแปรรูปบางตัวอย่างเกินมาตรฐาน โดยบางตัวอย่างสูงเกือบ 50 เท่า สภาผู้บริโภคเตือนอ่านฉลากก่อนซื้อ พร้อมเร่ง อย. กวดขันการแสดงข้อมูลวัตถุกันเสียให้ชัดเจน

ไส้กรอก แฮม หมูสวรรค์ และเนื้อสัตว์แปรรูปที่คนไทยคุ้นเคยในชีวิตประจำวัน กำลังถูกเตือนให้บริโภคอย่างระมัดระวัง หลังผลเฝ้าระวังของกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ย้อนหลัง 3 ปี ระหว่างปี 2567–2569 พบสารกันเสียกลุ่มไนเทรตและไนไทรต์ตกค้างในผลิตภัณฑ์เนื้อสัตว์แปรรูปหลายประเภท โดยบางตัวอย่างมีปริมาณสูงเกินมาตรฐาน และในกลุ่มเนื้อสัตว์ปรุงสำเร็จพร้อมรับประทาน พบไนไทรต์สูงถึง 3,880 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม หรือสูงกว่ากฎหมายกำหนดเกือบ 50 เท่า

ประเด็นนี้ทำให้สภาผู้บริโภคออกมาเตือนผู้บริโภคให้ระมัดระวังการเลือกซื้อและการกินเนื้อสัตว์แปรรูป โดยเฉพาะอาหารที่ซื้อกินได้ง่าย กินซ้ำบ่อย หรือใช้เป็นมื้อเร่งด่วน พร้อมเรียกร้องให้สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา หรือ อย. เพิ่มความเข้มงวดในการตรวจสอบผลิตภัณฑ์ในท้องตลาด และกำกับให้ผู้ประกอบการแสดงข้อมูลวัตถุกันเสียบนฉลากอย่างชัดเจน

ไส้กรอก แฮม หมูสวรรค์ พบสารกันบูดเกินมาตรฐานต่อเนื่อง 3 ปี

ภาณุโชติ ทองยัง ประธานอนุกรรมการด้านอาหาร ยา และผลิตภัณฑ์สุขภาพ สภาผู้บริโภค ระบุว่า ข้อมูลจากกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์สอดคล้องกับผลเฝ้าระวังของสภาผู้บริโภค นิตยสารฉลาดซื้อ และมูลนิธิเพื่อผู้บริโภค ซึ่งเคยสุ่มตรวจผลิตภัณฑ์หมูสวรรค์และเนื้อสวรรค์จากร้านค้าออนไลน์และร้านค้าปลีก รวม 20 ตัวอย่าง เมื่อต้นเดือนพฤศจิกายน 2568

การทดสอบดังกล่าวตรวจหาวัตถุกันเสีย 4 ชนิด ได้แก่ กรดเบนโซอิก กรดซอร์บิก ไนเทรต และไนไทรต์ พบว่า มีผลิตภัณฑ์ 16 ตัวอย่าง หรือร้อยละ 80 ที่ตรวจพบวัตถุกันเสีย และบางตัวอย่างพบปริมาณสูง สะท้อนว่าปัญหาการใช้สารกันบูดในเนื้อสัตว์แปรรูปไม่ได้เป็นเพียงกรณีเฉพาะหน้า แต่เป็นปัญหาที่ตรวจพบต่อเนื่องหลายปี

ภาณุโชติระบุว่า เมื่อผลตรวจจากทั้งหน่วยงานรัฐและภาคประชาชนชี้ไปในทิศทางเดียวกัน กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ควรเปิดเผยชื่อผลิตภัณฑ์ที่ผิดมาตรฐาน เพื่อให้ประชาชนรับรู้ข้อมูลความเสี่ยง ขณะที่ อย. ควรติดตามตรวจสอบผลิตภัณฑ์ที่จำหน่ายในท้องตลาด และดำเนินคดีกับผู้ประกอบการที่ฝ่าฝืนมาตรฐานอย่างจริงจัง

สภาผู้บริโภคเร่ง อย. คุมฉลากสารกันบูดให้อ่านเข้าใจง่าย

สภาผู้บริโภคเสนอให้ อย. เพิ่มความเข้มงวดในการบังคับใช้กฎหมายเกี่ยวกับฉลากอาหารในภาชนะบรรจุ โดยเฉพาะการแสดงข้อมูลวัตถุเจือปนอาหาร เพราะฉลากเป็นข้อมูลสำคัญที่ผู้บริโภคใช้ตัดสินใจก่อนซื้อและก่อนบริโภค

ข้อกังวลสำคัญคือ ฉลากอาหารบางรายการอาจแสดงเพียงรหัสมาตรฐานสากลของวัตถุเจือปนอาหาร หรือ INS No. ซึ่งประชาชนทั่วไปอาจไม่เข้าใจว่าสารนั้นคืออะไร สภาผู้บริโภคจึงเสนอให้ระบุชื่อวัตถุกันเสียควบคู่กับรหัส INS No. เพื่อให้ผู้บริโภคอ่านฉลากแล้วประเมินความเสี่ยงได้ด้วยตนเอง

นอกจากนี้ หากผลิตภัณฑ์ใดไม่ใส่วัตถุกันเสีย ควรแสดงข้อความดังกล่าวบนฉลากอย่างชัดเจน เพื่อเป็นข้อมูลประกอบการตัดสินใจสำหรับผู้บริโภคที่ต้องการลดความเสี่ยงด้านสุขภาพ

กินเนื้อสัตว์แปรรูปบ่อย เสี่ยงสะสมสารกันเสีย

แม้ไนเทรตและไนไทรต์จะเป็นสารที่ใช้ในอุตสาหกรรมอาหารเพื่อช่วยถนอมอาหาร รักษาสีของเนื้อสัตว์ และยับยั้งแบคทีเรียบางชนิด แต่การใช้เกินมาตรฐานหรือการได้รับสะสมเป็นเวลานาน อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อสุขภาพ

โดยเฉพาะเมื่อเนื้อสัตว์แปรรูปถูกนำไปผ่านความร้อนสูง เช่น ปิ้ง ย่าง หรือทอดจนไหม้เกรียม สารดังกล่าวอาจเปลี่ยนเป็นไนโตรซามีน ซึ่งเป็นสารที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงมะเร็ง ขณะที่การได้รับไนไทรต์ในปริมาณสูงอาจทำให้เกิดภาวะขาดออกซิเจนเฉียบพลัน และอาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้ โดยเฉพาะในกลุ่มเปราะบาง เช่น เด็ก ผู้สูงอายุ หรือผู้ที่มีปัญหาสุขภาพ

วิธีเลือกซื้อไส้กรอก แฮม หมูสวรรค์ให้ปลอดภัยขึ้น

สภาผู้บริโภคแนะนำให้ประชาชนลดการบริโภคเนื้อสัตว์แปรรูปในปริมาณมากหรือบ่อยเกินไป โดยเฉพาะไส้กรอก แฮม หมูสวรรค์ และอาหารแปรรูปจากเนื้อสัตว์ที่มีสีแดงสดผิดธรรมชาติ เพราะอาจเป็นสัญญาณให้ต้องตรวจสอบข้อมูลบนฉลากอย่างละเอียดมากขึ้น

ก่อนเลือกซื้อทุกครั้ง ผู้บริโภคควรตรวจสอบชื่อผู้ผลิต เลข อย. วันผลิต วันหมดอายุ และข้อความระบุการใช้วัตถุกันเสีย หากพบผลิตภัณฑ์ที่ไม่แสดงข้อมูลชัดเจน ไม่มีแหล่งผลิตที่ตรวจสอบได้ หรือมีลักษณะผิดปกติ ควรหลีกเลี่ยงการซื้อและบริโภค

สภาผู้บริโภคยังเสนอให้ อย. มีกระบวนการเรียกคืนสินค้าอาหารที่ไม่ปลอดภัยออกจากท้องตลาดอย่างเป็นระบบและทันท่วงที โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์ที่ตรวจพบสารตกค้างเกินเกณฑ์มาตรฐาน เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้บริโภคเข้าถึงสินค้าอันตรายต่อไป

สำหรับผู้บริโภคที่พบผลิตภัณฑ์น่าสงสัย หรือได้รับผลกระทบจากการบริโภคอาหาร ยา หรือผลิตภัณฑ์สุขภาพ สามารถแจ้งเบาะแสหรือร้องเรียนได้ที่สายด่วน อย. โทร. 1556 สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดทุกแห่ง หรือร้องเรียนกับสภาผู้บริโภคผ่านเว็บไซต์ tcc.or.th

ข้อมูลเพิ่มเติม : สภาผู้บริโภค

ข่าวที่เกี่ยวข้อง : สภาผู้บริโภคทดสอบเครื่องฟอกอากาศ